Wetenschap 6

" Als de boodschapper straalt komt

de boodschap helder over !"

Tjibaria Pijloo (16 januari 1989) is ambassadeur van de opleiding Astronomie van de Universiteit van Leiden en derde jaars student aldaar.

Ze nam een zaal vol oudere, kalende, natuurkundigen en emeritusleraren en -leraressen en amateurastronomen bij de hand om met enkele wiskundige wetten de kosmos in een solide formule neer te zetten.

Ga maar even uit van het bestaan van zwarte gaten: ze kunnen supergroot zijn (miljarden zonsmassa's) en nanoklein (als een quarkje) met alles er tussen in. Beschouw de grootsten: de zwaartekracht is er zo sterk dat alles, ook lichtgolven~~±deeltjes= fotonen, er in gezogen wordt en er niet meer uitkomt: daarom zwart. Geen enkele electromagnetische uitstraling. We kunnen ze dus nooit zien, maar ze verraden zich door hun gravitatievelden. Ze beïnvloeden de wèl zichtbare materie.

Tot nu toe nog al simpel. Maar: deze giga massa slaat een diepe put in het ruimtetijd- gravitatiespectrum: aan het einde van de trechter is een singulariteit.

Dat is een punt x-y-z-t waar de natuurkundige wetten niet meer gelden, waar geen ruimte, geen tijd, geen massa is.

(x,y en z = coördinaten t= tijd)

Zoiets kan in werkelijkheid niet bestaan....hoewel? Het volume aan tijd is er ook nul. Was dat bij de Oerknal ook niet zo? De wiskundeformuletovenaarsleerlinge gaat een truc toepassen waar Einstein instemmend om zou grinniken.

Ga van x¹-y¹-z¹-t¹ (dus een ruimtetijdpunt) naar een zelf gekozen x²-y²-z²-t² (spreek uit: twee en niet: kwadraat) ander ruimtetijdpunt in het gravitatiespectrum en we komen in een soort anti-singulariteit: alles komt VRIJ.

Alles wordt licht, alle massa en energie wordt uitgespuwd als het ware. Explosief! Twee trechters aan elkaar; het zwarte gat gaat over in het witte gat en de verbinding noemen we wormgat. Let op: de gravitatiewerking geeft weer gigantische schokgolven en"lens"-effecten. Little Bang ??

This is the state of the art 2009 by Tjibaria vrij naar interhenk.

Als je heel ver terugdenkt realiseer je je plotseling : als de Big Bang een singulariteit is zou er ook wel een anti-singulariteit moeten kunnen zijn. Wet van Behoud van Energie toch? M.a.w. een heelal aan de andere kant. Maar waarom één, waarom éénmalig? Zijn wij zo arrogant te denken dat wij het enige heelal zijn? Wat dachten wij 500 jaar geleden over onze ster, onze melkweg?

Hebben we dan niet geleerd wat bescheidener te zijn?

Alles is al oneindig vaak voorgekomen en zal zich tot in eeuwigheid herhalen. Het is misschien wel beter de Homo Sapiens niet te vaak te herhalen, de Kosmos kan best een dagje zonder ons.

Maar wie luistert er nu naar mij? Komt allen Astronomie studeren te Leiden!

Kronkel 14

Vorige week bood premier Brown namens het Verenigd Koningkrijk excuses aan voor de manier waarop Alan Turing werd behandeld na WO II, terwijl hij voor het militaire succes een belangrijke inbreng heeft gehad. In 1954 vond hij de (zelfgekozen-??) dood. Toen was ik bijna 12 jaar, dus moest ik mijn geheugen wel even opfrissen. Alan was een briljant wiskundige en informaticus die de code van ENIGMA hielp kraken. En Enigma was de versleutelcode van het Duitse leger voor berichten en bevelen.

Tegelijkertijd werkte deze Alan Turing aan het binaire stelsel in de wiskunde: alles uitdrukken en uitrekenen in nullen en enen! Volgens kenners kan hij beschouwd worden als grondlegger van de huidige computer.

Na de oorlog (die van '40- '45, voor de jongsten) werd hij veroordeeld tot chemische castratie wegens homosexuele geaardheid en chantabel-zijn. Hij kon deze situatie niet aan en pleegde waarschijnlijk zelfmoord door

in een appel met cyanide te happen.

OP DAT MOMENT WAS HET TOEKOMSTIGE LOGO VAN APPLE GEBOREN.

Of dit echt als een eerbetoon is bedoeld zal altijd wel een raadsel (enigma) blijven.

Evolutie 13

WAT MAAKT EEN GEBEURTENIS UNIEK ?? Dat ligt er natuurlijk maar aan: een bruiloft is per definitie voor de a.s. echtelieden uniek; zelfs als ze het vaker doen blijft het iedere keer weer uniek. Maar "uniek" betekent natuurlijk gewoon: nog nooit vertoond, enig in zijn soort, daar zijn er geen twee van! Marlijn en Dimitri hadden iets origineels bedacht: we gaan trouwen voor de wet en maken er gelijk maar een feestje van!! Waarom ook niet?

Om te beginnen houden we het klein: de getuigen zoeken we in de allernaaste omgeving, dat scheelt alvast in aantallen bezoekers.

Dan nodigen we onze broers en zussen en dikste vrinden uit met al hun kinderen. Meer niet; oh ja onze ouders.

We doen het allemaal op een geheime, ja verborgen plaats. We vragen een vrouwelijke zwarte ambtenaar voor De Handeling en een nanny voor alle kids. En mam voor Het Woord, door de wol geverfd als zij al is. Er worden géén liederen gezongen. En geen toneelstukjes gedaan, dat doen we zelf wel. Zeg nu: is dat niet UNIEK?

Het werd een fantastische -nog niet vertoonde- happening. Het was een feest. Daar was allereerst de ontvangst: iedereen kon de geheime locatie beter vinden dan de fam. Bast- van Oijen zelf, zij kwamen er als laatsten aan, na de speurtocht. Kira dacht nog even: "krijg nou wat!" maar kwam door de Pienen snel al op haar gemak. Onder een stralende zon en windkracht zes maakte iedereen kennis met iedereen, dat hoefde dus geen uren te duren. Onze kleine zweedse kleinzoon verwerkte z'n jetlag en alle nederlands-pratende collegae manmoedig, uit de wind gehouden door Stijn; die weliswaar geen woord zweeds kent maar hem wel haarscherp aanvoelt.

Het trotse a.s. echtpaar met spruiten nam plaats op een antieke (oude?) canapé in kleur. Wij in een wijde boog er om heen. Symbool. Dineke vroeg nog of ze dachten dat het makkelijk was, retorisch. Een prachtig, helemaal op hen beiden toegesneden Verhaal. Moeten ze jaarlijks op 28 augustus herlezen!!!! Handtekeningen op de trouwacte. Kira wilde op de bijlage liever haar hand tekenen. Champagne en zoenen en cadeaus en kinderspelen.

Aan één tafel pasten we allemaal (oh, nee, er was ook een kindertafel) en de sketches bleven uit. Truska hield een prachtige Toespraak waarbij we dubbel lagen en Linda had de gasten verleid tot een "Herinneringsboek" dat ze, tussen de heerlijke gangen door, aanbood.

Zelf mocht ik de bekende bestseller: HET BOEK MARLIJN -van peuter tot bruid presenteren.

Natafelen -gek woord- deden we buiten, annex groepsfoto. Dreigende donderwolken op de achtergrond. Het bleef droog tot ieders vertrek. Verder niet bijgelovig.

Het is relaxed en inspirerend geweest. Eigenlijk is het niet te omschrijven, niet te filmen. Gelukkig is er nu: "MARLIJN & DIMITRI - van Keizerrijk tot Trouwboekje de film"

De roes blijft nog even voor jullie, incl. de Parijse droom.

En wij weer een schoonzoon erbij.

Bedankt lieve Lijn & Dimi.

Bedankt kleine Kira & Maudje-ook-van-oijen, bedankt voor het logeren.

Hier zijn er geen twee van, dit is nog nooit vertoond en kan ook niet gekopiëerd worden,

enig in zijn soort..............deze trouwerij.

Dagelijks leven 11

De navakantie is ook al weer voorbij.

********************

Je hebt natuurlijk als kind ( en onderwijsgevende ) de schoolvakantie èn de vakantie !! Tussen de laatste school- / crêchedag en de eerste zitten heel veel vrije dagen. Als je geluk hebt gaan je vader en moeder met je OP vakantie. Maar wat doe je daarna dan IN de vakantie? Als je geluk hebt kun je dan spelen met of logeren bij vrienden en vriendinnen. In de buurt of juist ver weg.

Er zijn kampen waar je min of meer paedagogisch onderhouden wordt. Als je nog meer geluk hebt kun je ook eens naar je oma en opa. Die vinden dat in ieder geval erg leuk. Die gaan met je naar de speeltuin, blazen een plastiek zwembad of bootje op. Museum is leerzaam maar vermoeiend.

Een tramreisje door de tijd. Ze maken dingen die je lekker vindt en thuis misschien niet krijgt: verwennerij! Het is allemaal weer voorbij. De opleiding tot evenwichtig lid van de maatschappij roept. Jammer voor opa's en oma's. Fijn voor vaders en moeders: regelmaat en structuur. En voor de juffen en die enkele meester? Tja...als het goed is hebben ze er weer ècht zin in, tot de volgende vakantie. Het lijkt me een zwaar beroep, er komen steeds meer taken op hun bordje. Nu moeten ze weer orde en discipline gaan onderwijzen...........Misschien worden zij ook wel eens opa en oma!

Wat een heerlijke zomer hebben we gehad.

Kronkel 13

In 1266 werd Johannes (Duns) Scotus geboren in Schotland. Er is slechts weinig fantasie voor nodig om een sprongetje van Scotus via Schotanus naar Schoot te maken. Zouden wij allen dan onze wortels -als geheelonthouders- in Schotland hebben? Tante Bregt (moeder van Hans v.d. Schoot)

bracht als vroegste oorspronkelijke voorvader ene Ybele Jeips v.d. Schoot, 1720 geboren in Blokzijl boven tafel................

http//www.genealogie-van-gelderen.nl/individual.php?pid=I604&ged=gelderen.GED gaat nog een stapje verder.

De uiterlijke gelijkenis met de huidige Sc(h)oten is treffend, zeg nu zelf. Het meest bijzondere van deze Scotus is voor mij echter dat hij "scholasticus" was. Dat zijn mensen die zich het hoofd breken over antwoorden op vragen die ons denken over "GOD" bepalen. Mag ook Allah zijn.

Vraag 1: had Adam een navel? (foto=navel van Eva)

Vraag 2: God is almachtig; kan Hij een rotsblok maken dat zo zwaar is dat Hij het niet kan tillen?

Vraag 3: heb je in de hemel een zonnebril nodig?

Vraag 4: is heilige drievuldigheid wel monotheïstisch? Vraag 5: hoe lang moet een moslim vasten tijdens de ramadan in juli 2010 op Spitsbergen? Misschien zijn de vragen niet voor iedereen relevant, de antwoorden zijn dat wél!!

Graag die antwoorden in het reactievaatje gooien.

Nieuw woord 2

MOROSOOF !!

Wat was ik trots op het woord aquasoof voor onze strandjutter Maud (2 jaar). Wat schetst mijn verbijstering bij de ontdekking dat er ook een morosoof bestaat. Zie hiernaast.

Enkele dagen geleden ontving ik van een goede vriend (in den vreemde) het boek "Encyclopedie van de Domheid". Onderstaande, extreem ingekorte, compacte bloemlezing van de reeds bestaande (?) woorden die ik, alleen al in de eerste paar hoofdstukken, aantrof ontneemt mij alle hoop ooit nog een onbestaand woord te kunnen ontwerpen:

tout est dit depuis sept milles ans!!!!!!!

Hiermee vervalt mijn oproep d.d. 5 juni j.l. helaas.

Trouwens, het aantal inzendingen met de oplossing viel al een beetje tegen.

Dit is een willekeurige greep uit honderden woorden die ik moest opzoeken:

ze bleken al te bestaan voordat ik bestond.

Woordenlijstje:

Heterodoxie

pataphysica

archeopterix

transcendentaal schrijnwerk

presocraten

orgonomie

frenetiek

mattoïden

kénoglossie

logolatrie

ouroboros

paralogisme

neominimisme

paragrafisme

verbigeratie

vibronologie

kosmogonie

Eef

holomerisme

duoversum (contra universum)

entelechie

gastrula

pneumergie

lepidopterist

suprolo

lilaca (delta-wetenschap

unisogyn

cyberdroom

ormuzd

luktoren

variativiteitstheorie

ontordening

opiniostaat

deltaritme

heterocliet

Google op deze woorden!! En VERWONDER je (over wat we allemaal hadden moeten weten, maar nooit hebben mogen leren).

Het woord perpetuem mobile is mij met de paplepel ontraden;

dat was niet terecht: hij bestaat echt!!

Ik kan nog uren doorgaan: ook is inmiddels bewezen dat de Homo S. ontstaan is uit de kikker.

Zie onderste boven.

Exact dezelfde reeks in omgekeerde volgorde gebruikten

de Galliërs om te bewijzen dat Caesar tot kikker degenereerde door hedonisme en moreel verval.

Kortom: een aanrader!! Dank Marius.

Kronkel 12

DE VAKANTIE gaat nooit voorbij; niet omdat ik nu met Pensioen ben, maar omdat er van zo'n periode altijd "iets": een sfeer...., beelden...., geuren..... blijvend in onze grijze brij gaat vastzitten. Het reces is dus nu voorbij. Aan het werk! Maar wat blijft is dit:

Boven de boomgrens zijn we, er lijkt niemand te zijn; op een ezel en een muildier na, bij een oude caravan die wacht tot zijn baasje komt skiën -er zijn roestige skiliften. 2000 meter! Kaal? Nee, alpine roosjes. We klauteren (ja! ik ook) langs een geitenpaadje omhoog.

Top of the world. Zon en koel. Campanula plukken we, achillea, thijm.

Er is een orchidee. We zien potentila, anjertjes, geum en primula veris.

Het ruikt naar gedroogde geitenmest en kruiden, thijm? Bezwangerd van frisheid.

Staat er ook een Edelweiss? De man roept "Grüss Gott"! Wáár zijn we in hemels

naam? Tracië, Macedonië. Grieks of Bulgaars? Universeel roepen we "Grüss Gott". Zo'n blauw

berggentiaantje. De geest is uit de fles.

Het vakantiegevoel explodeert. De foto heeft geur gekregen, voor altijd.